Οι Διάσημοι

posted Aug 5, 2015, 8:43 AM by Σ Β   [ updated Oct 6, 2018, 2:58 PM ]


ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΤΑΚΗΣ

Τον περασμένο Ιούλιο συμπληρώθηκαν 100 χρόνια από την γέννηση του Νίκου Παπατάκη. Ήταν ένα από τα σημαντικότερα μέλη του Ελληνισμού της Αιθιοπίας. Με τις σπουδαίες ταινίες του, τον εκπροσώπησε στο Διεθνές Κινηματογραφικό Στερέωμα.

Γεννήθηκε στην Αντίς Αμπέμπα (1918), ο πατέρας του ήταν ο Στέργιος Παπατάκης και η μητέρα του, η Wolete Amanuel. Παντρεύτηκαν με πολιτικό γάμο και ο θρησκευτικός γάμος έγινε στην εκκλησία του Άγιου Φρουμέντιου, με την ολοκλήρωση της κατασκευής του (1927). Έχει καταγραφεί, ως ο πρώτος που έγινε μεταξύ ενός Έλληνα και μιας Αιθιοπίδας. Στην τελετή, παραβρέθηκαν και τα παιδιά του ζεύγους, φορώντας τις εθνικές μας ενδυμασίες.

...Διετέλεσε μαθητής της Σχολής της Ελευθέριας Κοσμά, του Ελληνικού Κοινοτικού Σχολείου και του Γαλλικού Σχολείου ''Ρας Τάφαρι'', στην Αντίς Αμπέμπα. Ολοκλήρωσε τις σπουδές του στο Γαλλικό Σχολείο της Βηρυτού, παίρνοντας το Baccalauréat.

...Έλαβε μέρος στην αντίσταση κατά την διάρκεια της Ιταλικής κατοχής. Συμμετείχε σε ομάδα Αιθιόπων ανταρτών, επικεφαλής της οποίας ήταν η μητέρα του. Η ζωή του Νίκου Παπατάκη μετά την επικράτηση των Ιταλών, ήταν πλέον δύσκολη. Τον βασάνιζε επιπλέον, το γεγονός, ότι δεν αισθανόταν ''Έλληνας ούτε Αιθίοπας'' και ότι ο πατέρας του τον είχε ''εξορίσει'' στη Βηρυτό κατά τη διάρκεια της εφηβείας του. Πίστευε, ότι τα δυο γεγονότα τον ''σημάδεψαν'' και καθόρισαν την μετέπειτα πορεία του.

...Όταν ήρθε στην Ελλάδα, έζησε την ''εφιαλτική περίοδο'', της δικτατορίας του Μεταξά. Κατά τη διάρκεια της παραμονής του, στην Αθήνα (1937-39) του δόθηκε η ευκαιρία να κάνει γνωριμίες, οι οποίες τον ''μύησαν στον κόσμο της τέχνης'' και τον βοήθησαν να πάει στο Παρίσι.

...Στη γαλλική πρωτεύουσα συναναστράφηκε με την αφρόκρεμα της γαλλικής διανόησης και παρακολουθήσε μαθήματα υποκριτικής, στο στούντιο της Solange Sicar. Το 1947, άνοιξε το καμπαρέ La Rose Rouge, που αποτέλεσε το δημιουργικό εφαλτήριο για πολλούς καλλιτέχνες. 

...Ξεκίνησε ως παραγωγός του Jean Genet (Un chant d’ amour,1950) και του Τζον Κασσαβέτη (Shadows,1959) και έφτασε πίσω από τις κάμερες, για να υπογράψει ως σκηνοθέτης, πέντε συναρπαστικές ταινίες.

...Οι Γαλλόφωνες ταινίες του, τον τοποθέτησαν στη γαλλική κινηματογραφική ελίτ και τάραξαν τα νερά, διχάζοντας, κριτικούς και θεατές:

-Les Abysses (οι Άβυσσοι), 1962, είναι εμπνευσμένη από την αληθινή ιστορία των αδελφών Παπέν: Το 1932 δύο υπηρέτριες σκότωσαν, με μεγάλη αγριότητα την κυρία τους και την κόρη της. Η ταινία εκπροσώπησε την Γαλλία, στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου των Καννών (1963).

-Gloria Mundi 1974, είναι βασισμένη στην υπόθεση Djamila Boupacha: Μιας νεαρής Αλγερινής, που υποβλήθηκε σε αφάνταστα βασανιστήρια, από του Γάλλους αποικιοκράτες. Η ταινία επιλέγει για το άνοιγμα του πρώτου Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Παρισιού.

-Les Equilibristes (οι ισορροπιστές),1991, περιγράφει την τυραννική σχέση ενός διάσημου ομοφυλόφιλου συγγραφέα και του Άραβα ακροβάτη εραστή του. Παρουσιάστηκε στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας.

...Οι ελληνόφωνες ταινίες του, συμπεριλαμβάνονται μεταξύ των καλύτερων ταινίων, όλων των εποχών:

-Οι Βοσκοί,1967, αναφέρεται στην αρπαγή της κόρης ενός μεγαλοκτηματία από έναν βοσκό. Μέσα από τον έρωτα των δύο νέων, παρουσιάζονται οι διαφορές ανάμεσα στις δύο κοινωνικές τάξεις. Η ταινία γυρίστηκε στά βουνά της Πίνδου.

-Η Φωτογραφία, 1986, η ταινία αναφέρεται σε εναν Έλληνα μετανάστη στο Παρίσι, ο οποίος έχει μαζί του, την φωτογραφία μιας τραγουδίστριας, την οποία παρουσιάζει ως αδελφή του. Διηγείται φανταστικές ιστορίες, με αποτέλεσμα ένας γουναράς, να την ''ερωτευθεί''. Όλα τα εξωτερικά γυρίσματα της ταινίας έγιναν στο χωριό του πατέρα του, το Περιβόλι Γρεβενών. Προβλήθηκε στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Θεσσαλονίκης (1986) και των Καννών (1987).

Η Εταιρεία Ελλήνων Σκηνοθετών, τον χαρακτήρισε ως τον ''Σημαντικότερο Έλληνα Σκηνοθέτη της Διασποράς'' και τον τίμησε για τη συνολική προσφορά του (2000).

Το 2003 κυκλοφόρησε στη Γαλλία, η μυθιστορηματική αυτοβιογραφία, με τον τίτλο Tous les desespoirs sont permis (Όλες οι απελπισίες επιτρέπονται). Στα ελληνικά κυκλοφορεί, από τις εκδόσεις Χατζηνικολή, με τίτλο ''Όλοι οι δρόμοι προς την απόγνωση''.

Η Ταινιοθήκη της Ελλάδος παρουσίασε ένα αναδρομικό αφιέρωμα, με τον τίτλο "Νίκος Παπατάκης, ο Αναρχικός Ποιητής". Σε αυτό, προβλήθηκε ολόκληρο το έργο του διάσημου σκηνοθέτη μας (2014).

...Τέλος, αξίζει να αναφερθεί, τι είχε δηλώσει για την υπηκοότητα του: ''Το λέω με περηφάνια ότι έχω Ελληνικό διαβατήριο, αν και ζω 70 χρόνια στο Παρίσι. Μετά από 10 χρόνια, θα μπορούσα κάλλιστα να αποκτήσω τη Γαλλική υπηκοότητα, πράγμα το οποίο θα διευκόλυνε κατά πολύ τη ζωή μου''. Τελικά, λίγo πριν φεύγει από την ζωή (2010), απέκτησε και την Γαλλική υπηκοότητα. 

...Πηγή του παραπάνω άρθρου, είναι τα άρθρα που γράφτηκαν προς τιμή του και υπάρχουν στο διαδίκτυο.






ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΛΑΖΑΡΙΔΗΣ

Η Εθνική Λυρική Σκηνή τίμησε, με τον καλύτερο τρόπο, τον Στέφανο Λαζαρίδη, ένα σπουδαίο μέλος του Ελληνισμού της Αιθιοπίας. Του αφιέρωσε τις δυο όπερες του Τζάκομο Πουτσίνι, Μποέμ και Τόσκα, οι οποίες παρουσιάσθηκαν στις νέες εγκαταστάσεις της, στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος. Εκεί οργάνωσε και την έκθεση με τον τίτλο ''Στέφανος Λαζαρίδης: Κυνικός Ρομαντικός'' όπου, προβλήθηκε το καλλιτεχνικό έργο του μεγάλου μας σκηνογράφου και σκηνοθέτη. 

Γεννήθηκε στην Ντίρε Ντάουα (1942), οι γονείς του ήταν ο Νικόλας Λαζαρίδης και η Αλεξάνδρα Καρδοβίλη, γεννημένοι και οι δυο στην Αιθιοπία. Διετέλεσε μαθητής της Μπολλολάκειου Σχολής στην Ντίρε Ντάουα, του Ελληνικού Σχολείου της Αντίς Αμπέμπας, της 'Ecole Internationale της Γενεύης και απέκτησε το Γενικό Πιστοποιητικό Εκπαίδευσης (General Certificate of Education-GCE), στο Λονδίνο.

...Σπούδασε θέατρο στο Byam Shaw School of Art στο Κένσινγκτον και αργότερα στο Central School of Speech and Drama. Προκαλεί εντύπωση το γεγονός, οτι, ενώ δεν ολοκλήρωσε τις σπουδές του στις παραπάνω σχολές, άφησε ένα τόσο σημαντικό έργο. Σύμφωνα με τον μαθητή του, Αντώνη Βολανάκη, αυτό οφείλεται στο μεγάλο ταλέντο του και στην πενταετή εμπειρία που απέκτησε, δίπλα στον σπουδαίο σκηνογράφο Νικόλα Γεωργιάδη. 

...Σε ηλικία μόλις 25 χρόνων, του ανάθεσαν τα σκηνικά του θεατρικού έργου ''Καλοκαίρι και Kαταχνιά'' του Τέννεση Ουίλλιαμς, το οποίο παίχθηκε στο Guildford Theater (1967). Η επιτυχία δεν άργησε να έρθει: τον επόμενο χρόνο σχεδίασε το σκηνικό του μπαλέτου ''Περιπλανώμενος Ιππότης'', του Άντονυ Τιούντορ, που παρουσίασε η περιοδεύουσα ομάδα του Βασιλικού Μπαλέτου της Αγγλίας.

...Τελικά τον κέρδισε η όπερα. Το 1970, ο Βρετανός σκηνοθέτης Τζων Κόπλευ τον κάλεσε να αναλάβει, για πρώτη φόρα, τα σκηνικά μιας όπερας. Ήταν η όπερα “Κάρμεν” του Μπιζέ, παραγωγή της Εθνικής Όπερας της Αγγλίας. Η συνεργασία με το παραπάνω ίδρυμα τον καθιέρωσε και κράτησε 30 χρόνια. Συνεργάσθηκε με 'Οπερες Ηνωμένων Πολιτειών, Ιαπωνίας, Αυστραλίας και των Ευρωπαϊκών πόλεων: Μιλάνο, Βενετία, Βερολίνο, Ζυρίχη, Μπολόνια και Στουτγάρδη.

...Εκτός από την σκηνογραφία, έκανε και την σκηνοθεσία σε τέσσερις παραγωγές: ''Ορφέας και Ευρυδίκη'' του Γκλουκ, για την Όπερα του Σίδνεϊ, ''Οιδίποδας Τύραννος'' του Στραβίνσκι και ''Πύργος του Κυανοπώγωνα'' του Μπάρτοκ, για την Όπερα της Σκωτίας και στην Ελλάδα την ''Αρχή της Ζωής'' του Δημήτρη Δημητριάδη, που παίχτηκε στο Θέατρο Αμόρε.

...Σκηνοθέτησε και σκηνογράφησε μουσικές συναυλίες, όπως αυτή του Βρετανικού ποπ συγκροτήματος ''Ντουράν Ντουράν'', η οποία έγινε κατά την διάρκεια της περιοδείας του, στην Βόρειο και Νότιο Αμερική (1993). Επίσης, του έγινε πρόταση να αναλάβει και την περιοδεία του Μάικλ Τζάκσον, στην Ευρώπη. Τελικά η συνεργασία αυτή, δεν πραγματοποιήθηκε.

...Αξίζει να σημειωθεί οτι είχε την φήμη, πως ήταν ένας “ακριβός σκηνογράφος'', κάτι που δεν ενοχλούσε τους διοργανωτές. Και το σημαντικότερο, τις περισσότερες φορές, ο ίδιος ''επέλεγε τον σκηνοθέτη''. Μέχρι τότε ήταν καθαρή αρμοδιότητα του σκηνοθέτη να επιλεγεί τους συνεργάτες του. 

...Το αρχείο του βρίσκεται στο Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο του Μορφωτικού Ιδρύματος της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος και στο Μουσείο Victoria και Albert στο Λονδίνο, η δε συλλογή των βιβλίων του στο αρχείο του Εθνικού Θεάτρου της Αγγλίας και τα σχεδία των παραστάσεων, στα θέατρα που συνεργάσθηκε. 

Τέλος, διετέλεσε Καλλιτεχνικός Διευθυντής της Εθνικής Λυρικής Σκηνής (2006-7). Κατά την διάρκεια της θητείας του, την αναβάθμισε με στόχο να την κάνει γνωστή στο εξωτερικό. Το αποτέλεσμα ήταν να έρθει σε σύγκρουση με το Δ.Σ και με το Σωματείο Εργαζομένων της. Η διακοπή της συνεργασίας των, ήταν πλέον μονόδρομος. Ο χρόνος όμως τον δικαίωσε. Σήμερα, η Εθνική Λυρική Σκηνή λειτουργεί και αναπτύσσεται σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό του Στέφανου Λαζαρίδη. Έφυγε από κοντά μας το 2010.

...Πηγή του άρθρου, είναι τα άρθρα του Αντώνη Βολανάκη και της Ίσμα Τουλιάτου, τα οποία δημοσιεύθηκαν στο εγχειριδίο της έκθεσης.




ΑΝΔΡΕΑΣ ΛΕΝΤΑΚΗΣ

...Συμπληρώθηκαν 20 χρόνια, από τότε που έφυγε από κοντά μας, το 1997, ο Ανδρέας Λεντάκης. Ήταν ένα από τα πιο αξιόλογα ''τέκνα'' του Ελληνισμού της Αιθιοπίας. Τον εκπροσώπησε, με τον καλύτερο τρόπο, ως μέλος της ελληνικής κοινωνίας και ως μέλος της Βουλής των Ελλήνων.

...Γεννήθηκε στην Αντίς Αμπέμπα (1935), οι γονείς του ήταν ο Βασίλης Λεντάκης και η Ευαγγελία Νουάρου, από την Κάρπαθο. Σε ηλικία μόλις τριών χρονών, χάνει την μητέρα του και σε ηλικία ενεά ετών, τον πάτερα του. Τότε, την επιμέλεια του, ανέλαβε η αδελφή της μητέρας του, Ευδοκία και ο σύζυγος της Ανδρέας Κουσουμπέσης, οι οποίοι δεν είχαν παιδιά.

...Στο βιβλίο του ΤΟΤΕΝΙΣΜΟΣ, γράφει στον πρόλογο: Στη θεία μου Ευδοκία Κουσουμπέση που μ' αγάπησε πιο πολύ κι από μάνα και μου 'λεγε ''στα παιδικά μου χρόνια το τραγούδι του Ερωτόκριτου με δάκρυα στα μάτια''.

...Ήταν μαθητής του Ελληνικού Σχολείου της Αντίς Αμπέμπας. Αποφοίτησε ως αριστούχος και κέρδισε την υποτροφία της Ελληνικής Κοινότητας(1953). Μέτα την αποφοίτηση του ήρθε στην Ελλάδα και γράφηκε στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Εντάχθηκε στο φοιτητικό κίνημα και στην αριστερά, με αποτελσεσμα να χάσει την υποτροφία, που του είχε παραχωρηθεί.

...Λόγω της εμπλοκής του στους δημοκρατικούς αγώνες της εποχής, το Ελληνικό Κράτος του αφαίρεσε την ελληνική ιθαγένεια, για 19 συναπτά έτη (1959-1978). Ήταν βασικός συντελεστής των αγώνων του φοιτητικού κινήματος: Για το 15% στην παιδεία και του 114.

...Κατά την δικτατορία (1967-1974), για ένα χρονικό διάστημα ήταν συγκρατούμενος, στο κτίριο της ασφάλειας, επί της οδού Μπουμπουλίνας, με τον Μίκη Θεοδωράκη. Για τα βασανιστήρια που υπέστη εκεί, ο μουσικοσυνθέτης εμπνεύστηκε «Τα τραγούδια του Ανδρέα».

...Με την μεταπολίτευση ασχολήθηκε με την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Εκεί του δόθηκε η ευκαιρία να κάνει πράξη τις ιδιες του και το αποτέλεσμα ήταν μοναδικό. Μεταξύ άλλων, δημιούργησε τα ΚΑΠΗ (Κέντρο Ανοιχτής Προστασίας Ηλικιωμένων) που σήμερα λειτουργούν σε όλους τους Δήμους της χώρας και το Ελεύθερο Ανοικτό Πανεπιστήμιο, που ήταν ο προπομπός του Ανοικτού Πανεπιστημίου, που λειτουργεί σήμερα στην Πάτρα. Οι κάτοικοι του Δήμου Υμηττού, για το σπουδαίο έργο που τους προσέφερε, τον εξέλεξαν, για τρεις συνεχείς θητείες Δήμαρχο (1978-1988).

...Διετέλεσε μέλος του Ελληνικού Κοινοβουλίου για 7 χρόνια (1989-1996). Το 1993 ''αιφνιδίασε τους πάντες'', όταν παραιτήθηκε, από πρόεδρος της Ε.Δ.Α και από βουλευτής του Συνασπισμού της Αριστεράς. Στις εκλογές, που έγιναν την ίδια χρονιά, εκλέχθηκε ξανά βουλευτής, με το κόμμα της ΠολΙτικής Άνοιξης, που βρισκόταν σε διαφορετικό ιδεολογικό χώρο. 

...Σπούδασε Ιστορία και Αρχαιολογία. Με την ιδιότητα αυτή, κατά την διάρκεια της εκτόπισής του στην Άνδρο και τη Μήλο, μελέτησε την ιστορία των νησιών και έγραψε βιβλία, με αποτέλεσμα να προωθήσει σημαντικά την ιστοριογραφία της Μήλου. Ήταν βαθύς γνώστης της αρχαιοελληνικής και λατινικής Γραμματείας. Έχει συγγράψει πάνω από 30 βιβλία: Λογοτεχνικά (ποίηση), ιστορικά, αρχαιολογικά, πολιτικά, κοινωνικό-ανθρωπολογικά. Μιλούσε έξι γλώσσες, εκτός της ελληνικής, την αγγλική, γαλλική, ισπανική, ιταλική και αιθιοπική γλώσσα.

...Η Ελληνική Πολιτεία δεν τον ξέχασε. Πρόσφατα, τα Ελληνικά Ταχυδρομεία κυκλοφόρησαν γραμματόσημο με την εικόνα του, η Ελληνική Ραδιοφωνία και Τηλεόραση προχώρησε στην δημιουργία ντοκιμαντέρ με θέμα την ζωή του και ο Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας, Προκοπής Παυλόπουλος, εγκαινίασε το φωτογραφικό και εικαστικό αφιέρωμα του Δήμου Δάφνης-Υμηττού, στους δημάρχους, Χρήστο Μιχαλόπουλο και Ανδρέα Λεντάκη.

...Σήμερα, το Ίδρυμα Πολιτισμού "Ανδρέας Λεντάκης", προβάλλει με επιτυχία το έργο του. Δραστηριοποιείται στο χώρο του πολιτισμού και της εκπαίδευσης, κάθε χρόνο διοργανώνει μια σειρά σπουδαίων εκδηλώσεων. Το 2001, σε συνεργασία με τον Σύλλογο Ελλήνων Αιθιοπίας, οργάνωσε, στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Αθηναίων, φωτογραφική και λαογραφική έκθεση, με θέμα ''Η Ελληνική Κοινότητα της Αιθιοπίας, 1930-1960''.

...Πηγή του παραπάνω άρθρου, είναι η ιστοσελίδα του ιδρύματος (http://www.ledakis.gr/).


Comments